Vấn Đề Thống Nhất Phật Giáo
(USA, 12/9/2005)
Hỏi:
-Thưa Thầy Phật Giáo Việt Nam có thể thống nhất được không?
Trả lời:
- Đây là câu hỏi không phù hợp với chánh pháp. Tuy nhiên, nhân câu hỏi này, tôi nói vài điều mong rằng nó cũng giúp cho quý vị hiểu thêm về nơi đến cuối cùng của người theo con đường của ĐứcThích Ca.
Mục đích chính của người học và hành những lời Phật dạy là tự mình khai mở sự hiểu biết về tâm Phật của chính mình. Một khi nhận ra được tâm phật của chính mình rồi thì tâm hồn và cả thân xác của mình cũng thay đổi theo hướng tích cực nhất cho chính mình trong cuộc sống hiện tại và cả cuộc sống của những đời kế tiếp. Nói tóm lại, người theo con đường của Đức Phật Thích Ca là cuối cùng nhận ra tài sản vô giá của chính mình. Đó chính là tâm Phật có sẵn nơi mình.
Tôi tạm mượn hình ảnh của người đi làm kinh tế để giúp quý vị dễ hiểu hơn. Mục đích của người làm kinh tế là có nhiều tiền một cách chính đáng, đúng luật pháp. Nhiều tiền cũng có thể hiểu là người ấy cố gắng đạt đến mục đích cuối cùng là trở thành người rất giàu có. Làm kinh tế thì có nhiều loại hình kinh tế khác nhau như buôn bán; sản xuất nông nghiệp như lập trang trại; sản xuất công nghiệp như lập nhà máy, công xưởng ; dịch vụ như du lịch, tiền tệ,v.v..Chúng ta không thể nói rằng chỉ có một loại hình kinh tế có thể trở thành giàu có được. Không thể nói loại hình kinh tế này thì tốt hơn loại hình kinh tế khác. Tùy theo sở thích, năng khiếu, chuyên môn, cùng với các điều kiện khác như sức khỏe, môi trường sinh sống, hoặc luật pháp của một quốc gia mà một người có thể chọn một ngành kinh tế để thực hiện. Cũng có thể sau một thời gian, người ấy có thể chuyển đổi sang một ngành kinh tế khác để có thể giàu có hơn, hay thành đạt hơn, hay vừa thành đạt vừa nhẹ nhàng hơn một ngành trước đó đã chọn. Rồi các hình thức kinh tế ấy muốn có nhiều sức mạnh hơn thì có thể thành lập một Hiệp Hội hay một Liên Hiệp để đoàn kết và nương tựa lẫn nhau, giúp đỡ lẫn nhau cùng tồn tại, phồn vinh và vững chắc trên con đường kinh tế của riêng từng người, từng ngành. Một Hội Đoàn kinh tế sẽ phụ thuộc rất nhiều vào trí tuệ của những người sáng lập và những người lãnh đạo chủ chốt. Mục đích của người làm kinh tế là trở thành giàu có vật chất nhất có thể; còn người tu theo con đường của Phật thì cuối cùng là khai mở kho tàng tâm vô giá của mình có thể.
Các hình thức Phật Giáo như Phật Giáo Đại Thừa, Phật Giáo Nguyên Thủy; Trong Đại thừa lại có Thiền Tông, Tinh Độ Tông, Pháp Hoa Tông v.v. nói chung có nhiệm vụ dìu dắt những người có cùng chung tâm tư, nguyện vọng, hoàn cảnh đề cùng nhau tham cứu những điều Phật dạy và ứng dụng hàng ngày để hiều thật rõ về mình, đặc biệt về bản chất tâm của mình, rồi bản chất của những thế giới hay những thứ chung quanh. Từ đó sáng suốt mà hành xử cuộc sống của mình sao cho tâm hồn mình được bình an nhất. Không thành cái gì hay người siêu nhân gì đâu, đừng bị lừa phỉnh là thành người nầy thành người nọ rồi “tiền mất tật mang”, như người xưa thường nói. Như vậy Phật Giáo cũng rất cần được sáng tạo ra nhiều hình thức khác nhau miễn sao cho phù hợp với truyền thống văn hóa và sự thay đổi của thế giới này. Càng sáng tạo nhiều hình thức của những người theo Phật thì càng tốt. Tuy nhiên việc lợi dụng lòng tin tín ngưỡng để trục lợi cá nhân và thỏa mãn tham vọng điên cuồng cá nhân ích kỷ thì quá lớn và đã xảy ra nhiều trong quá khứ và hiện nay. Do vậy cũng cần những hình thức Liên Hiệp để cùng giúp nhau hạn chế tối đa những ý nghĩ và việc làm tiêu cực, ích kỷ trong các tổ chức Phật Giáo; đăc biệt là tránh sự độc tôn, độc quyền trong tôn giáo. Đừng bao giờ nói rằng hệ phái này tốt hơn hệ phái khác; hoặc ăn chay thì đáng kính trọng hơn ăn mặn. Nếu cứ như thế thì người tu cũng chỉ chạy theo quan niệm hay dư luận của xã hội chứ thật sự không có bản lĩnh riêng của mình. Cũng đừng tranh cãi hơn thua rằng Kinh Đại thừa phần nhiều là bịa đặt chứ không phải Phật thuyết. Đừng chôn cuộc đời mình trong đó làm gì. Mỗi người trong cuộc sống bình thường của mình còn chưa hiểu hết chính mình hay hiểu hết cha mẹ mình thì tranh luận những chuyện quá xa xưa để làm gì. Ngay như cha mẹ mình đang sống sờ sờ ra đó mà những người con đã hiểu được bao nhiêu về cha mẹ họ? Mọi việc sẽ được giải đáp phù hợp nhất khi mỗi người hiểu được bản chất của tâm mình và bản chất của thế giới chung quanh ta.
Chúng ta cần hiểu thật rõ về khái niệm Phật Giáo Thống Nhất hay Thống Nhất Phật Giáo. Phật Giáo Thống Nhất có thể là tên gọi của một tổ chức Phật Giáo, chứ nó không phải là một hình thức Phật Giáo hoàn hảo nhất mà đức Phật mong muốn mọi người theo con đường của Ngài phải tuân thủ vào đó. Còn Thống Nhất Phật Giáo là những ý nghĩ nông cạn không phù hợp với con đường của Đức Phật.Vấn đề đoàn kết trong các hình thức Phật Giáo là rất cần thiết, nhưng nó rất khác xa với khái niệm “thống nhất Phật Giáo”, một khái niệm xuất phát từ những con người trá hình theo Phật để thực hiện khát vọng quyền lực cá nhân mà họ biết rằng họ bất lực trong đời thường. Do vậy mà trong thế giới của người theo Phật lại sinh ra những điều đau lòng như nhiều người đã biết. Phật dạy những người ngu thường không có sức mạnh thật sự nên họ cần dùng nhiều tâm ma quỷ để thiết lập cho chính mình những thứ quyền uy ảo mộng nhưng đầy dẫy quyền lợi và danh lợi cá nhân và những người ấy rất dễ vượt lên đỉnh cao những đầu óc chính trị nguy hiểm cho con người.
Con đường của đức Phật khác hẳn với các đấng Giáo Chủ của nhiều tôn giáo khác trên thế giới. Con đường của Đức Phật không phải là con đường đưa con người đi đến một niềm tin tuyệt đối rằng chỉ có một Thượng Đế đầy quyền năng có quyền ban thưởng hay trừng phạt ai đó và mọi người phải tin tuyệt đối vào đó. Và như vậy con đường ấy không thể có tính chất cực đoan tôn giáo hay cực đoan hệ phái hay cực đoan về hình thức tín ngưỡng trong Phật Giáo. Chính vì vậy con đường của Đức Phật là thênh thang cho con người và giúp con người trả lại cho tâm mình một sự tự do tuyệt đối như vốn nó đã có. Như vậy sáng tạo ra nhiều hình thức để thực hành con đường của Phật là một bản chất tốt đẹp của Phật Giáo. Nói tóm lại, con đường của nhiều tôn giáo lớn trên thế giới là con đường dẫn dắt tín đồ vào lòng tin tuyệt đối vào Bậc mà họ tôn thờ và phải phục tùng tuyệt đối những gì ghi trong kinh sách; trong khi đó, con đường của Đức Phật Thích Ca là trợ duyên cho con người trở về với quyền năng sáng tạo nhiệm mầu của phật tánh, cũng tương đồng với quyền năng sáng tạo của Tạo Hóa vô hình mà có thật. Như vậy sáng tạo và luôn luôn sáng tạo ra nhiều hình thức để thực hành những gì mà Đức Phật đã thực hành thành công và mong muốn con người như Ngài là bản chất tuyệt vời của Phật Giáo.
(TIẾP THEO VÀ HẾT)